Phát âm "ed" trong tiếng Anh có thể khiến bạn đau đầu, đúng không nào? Nhiều người học thắc mắc "Sao lúc thì ‘worked’ đọc là /t/, lúc thì ‘played’ lại thành /d/ thế nhỉ?" Nếu bạn cũng đang bối rối với cái đuôi "ed" này, đừng lo! Trong bài viết này, The SOL Education sẽ giải thích chi tiết cách phát âm ed một cách dễ hiểu nè. Sau khi đọc xong, bạn sẽ tự tin phát âm chuẩn các từ có đuôi ed nha.
Đuôi "ed" thường xuất hiện trong thì quá khứ đơn (past simple) hoặc phân từ quá khứ (past participle) của động từ có quy tắc. Nhưng điều thú vị là nó không phải lúc nào cũng đọc giống nhau. Có tới ba cách phát âm "ed": /t/, /d/, và /ɪd/. Bí mật nằm ở âm cuối của động từ gốc – chính nó quyết định cách bạn nên đọc "ed".
Trước hết, chúng ta cùng nghía qua bản phiên âm IPA một chút nhé, đây là yếu tố rất quan trọng. Trong bảng dưới đây bạn sẽ thấy một vài ghi chú với các màu sắc khác nhau:
- Vowels: nguyên âm
+ Nguyên âm đơn (chia thành ngắn/dài - short/long)
+ Nguyên âm đôi (dipthongs)
- Consonants: phụ âm
+ Âm vô thanh: unvoiced
+ Âm hữu thanh: voiced
Khi động từ gốc kết thúc bằng các âm vô thanh (không rung dây thanh quản), "ed" sẽ được đọc là /t/. Những âm vô thanh phổ biến gồm: /p/, /k/, /f/, /s/, /ʃ/ (sh), /tʃ/ (ch), /θ/ (th như trong "think"). Nghe có vẻ phức tạp, nhưng thực ra rất dễ nhận ra!
Tip dành cho các bạn đây: Hãy đặt tay lên cổ khi phát âm âm cuối. Nếu không thấy rung, đó là âm vô thanh – cứ thoải mái đọc "ed" là /t/ nhé!
Ngược lại, nếu động từ gốc kết thúc bằng âm hữu thanh (có rung dây thanh quản), "ed" sẽ được đọc là /d/. Các âm hữu thanh bao gồm: /b/, /g/, /v/, /z/, /ʒ/ (zh), /dʒ/ (j), /ð/ (th như trong "this"), /m/, /n/, /ŋ/, /l/, /r/, và tất cả các nguyên âm (a, e, i, o, u).
Tip: Thử phát âm "played" thật chậm – bạn sẽ nghe /d/ nối liền với âm trước một cách mượt mà. Hãy tưởng tượng bạn đang "thêm một chút nhẹ nhàng" vào từ!
Đây là trường hợp đặc biệt nhất! Nếu động từ gốc đã kết thúc bằng /t/ hoặc /d/, thì "ed" sẽ được đọc thành /ɪd/. Lý do? Vì nếu chỉ đọc /t/ hoặc /d/, âm sẽ bị lẫn vào nhau, khó nghe rõ. Thêm /ɪ/ vào giúp bạn phát âm trôi chảy hơn.
Bạn có thể nghĩ /ɪd/ như một "âm tiết bonus" – nó làm từ dài ra một chút, nghe rõ ràng hơn hẳn nha.
Để bạn dễ hình dung, đây là bảng tổng hợp cách phát âm ed theo âm cuối của động từ gốc:
| Âm cuối của động từ | Phát âm "ed" | Ví dụ |
|---|---|---|
| Vô thanh: /p/, /k/, /f/, /s/, /ʃ/, /tʃ/, /θ/ | /t/ | worked, laughed, missed |
| Hữu thanh: /b/, /g/, /v/, /z/, /ʒ/, /dʒ/, /ð/, /m/, /n/, /ŋ/, /l/, /r/, nguyên âm | /d/ | lived, played, rained |
| /t/ hoặc /d/ | /ɪd/ | wanted, decided |
Nhìn bảng này, bạn thấy mọi thứ rõ ràng hơn chưa nào? Giờ thì thử áp dụng thôi!
Đọc lý thuyết thì có vẻ hiểu hiểu rồi dúng không nào, nhưng mà phải bắt tay vào nói thì mới vỡ lẽ ra và không quên nữa. Còn chần chừ gì nữa mà không bắt tay vào luyện phát âm âm ed ngay với 3 bước sau đây:
Xem thêm video hướng dẫn cách phát âm ed từ cô Lucy nhé:
Một cách siêu hay để luyện phát âm đó chính là ghi âm giọng mình, so sánh với bản gốc – bạn sẽ bất ngờ với tiến bộ của mình đấy!
Trên thực tế thì cách phát âm ed không hề khó như bạn nghĩ! Chỉ cần nhớ: /t/ cho âm vô thanh, /d/ cho âm hữu thanh, và /ɪd/ cho /t/ hoặc /d/. SOL khuyên bạn là hãy làm chủ bảng phiên âm IPA trước khi bắt đầu luyện đọc và phát âm các từ, bạn sẽ thấy việc luyện phát âm ed không còn khó khăn nữa.
Chúc bạn học tốt nhé.
