Chào các bạn,
Rất nhiều học viên của mình gặp khó khăn khi làm dạng đề multiple choice trong phần thi IELTS Listening. Dù là một dạng đề tưởng chừng như đơn giản nhưng thực ra lại không phải như vậy, chỉ cần chọn nhầm thôi là cũng mất điểm rồi.
Trong bài viết này, mình chia sẻ với các bạn một số kinh nghiệm của bản thân khi làm dạng đề này, và hi vọng sẽ giúp ích phần nào cho các bạn. Mong mọi người đón nhận nhé.
Dạng bài Multiple Choice trong IELTS Listening là một trong những dạng câu hỏi thử thách nhất, đòi hỏi người học không chỉ nghe được âm thanh mà còn phải hiểu ý nghĩa, suy luận và xử lý thông tin nhanh chóng. Để làm tốt dạng bài này, theo mình, chúng ta cần hiểu và nắm rõ năm giai đoạn của kỹ năng nghe:
Nhận diện âm thanh (Decoding Sounds): Hiểu được các âm thanh, từ vựng, và cách phát âm trong bài nghe
Hiểu nghĩa (Understanding Meaning): Nắm được ý nghĩa của câu hoặc đoạn hội thoại
Suy luận, đoán ý (Making Inferences): Phân tích thông tin để tìm ra ý nghĩa ẩn hoặc câu trả lời đúng
Xử lý thông tin trong thời gian thực (Real-time Processing): Theo kịp tốc độ bài nghe và chọn đáp án nhanh
Dựa vào kiến thức nền (Using Background Knowledge): Sử dụng vốn hiểu biết để đoán ngữ cảnh
Dạng Multiple Choice chủ yếu kiểm tra các kỹ năng ở bước 2, 3 và 4. Nếu bạn còn yếu ở bước nhận diện âm thanh, việc làm tốt dạng bài này sẽ rất khó khăn. Vì vậy, trước khi luyện đề, hãy tập trung cải thiện nền tảng nghe của mình. Nếu bạn nghe chưa tốt, chưa cần luyện đề vội mà hãy nghe các nội dung khác để tập trung nghe - hiểu đã nhé.
Dưới đây là một số bước mà mình hay áp dụng cho các bạn học viên và cảm thấy khá hiệu quả:
Nếu bạn liên tục làm đề nhưng không cải thiện, hãy dừng lại. Việc làm đề khi kỹ năng nghe còn yếu chỉ khiến bạn nản chí. Thay vào đó, tập trung cải thiện nhận diện âm thanh và hiểu nghĩa trước.
Phương pháp này chắc chắn không xa lạ gì với các bạn học tiếng Anh, nhất là học IELTS đúng không. Nó nhỏ nhưng mà có võ đấy. Dictation là phương pháp rất hiệu quả để rèn kỹ năng nhận diện âm thanh, đồng thời bổ sung từ vựng và kiến thức nền cho người học.
>> 2 cách nghe giúp bật band IELTS Listening kèm tài liệu luyện nghe chép chính tả theo cấp độ
Listening Practice Through Dictation: Bộ tài liệu này có các bài nghe ngắn, dễ tiếp cận, phù hợp cho người mới bắt đầu.
Cambridge IELTS Series (Part 1): Các bài nghe ở Part 1 đơn giản, giúp bạn làm quen với dạng câu hỏi và tốc độ.
Đọc script và tra từ mới:
Mở transcript của bài nghe, tra hết từ vựng không biết bằng 2 từ điển Anh - Anh siêu uy tín là Cambridge Dictionary hoặc Oxford Dictionary nhé
Đọc to transcript để hiểu nội dung và làm quen với ngữ cảnh
Ví dụ: Trong bài nghe về đặt vé máy bay, bạn có thể gặp từ “layover” (quá cảnh). Tra từ, ghi chú nghĩa và cách phát âm
Nghe và đọc đồng thời:
Nghe audio lần đầu, vừa nghe vừa theo dõi transcript để nhận diện âm thanh và cách nối từ
Ví dụ: Cụm “I’d like to” thường được phát âm nhanh thành /aɪdlaɪktə/. Luyện nghe để nhận ra cách phát âm này, bạn cũng nên tìm hiểu thêm về các cách giảm âm, nối âm... để nghe hiệu quả hơn nhé
Kiểm tra phát âm:
Đọc to transcript, tập trung vào các từ mới hoặc từ bạn phát âm sai
Thực tế thì với phát âm, nếu có giáo viên hoặc bạn bè sửa phát âm, hiệu quả sẽ cao hơn rất nhiều. Mình khuyên các bạn nên tìm thầy cô hoặc bạn đồng hành nhé
Lưu ý: Bạn cũng có thể sử dụng chức năng nghe phát âm trên Cambridge hoặc Oxford để kiểm tra xem phát âm đã chuẩn chưa nha
Nghe và chép chính tả:
Đóng transcript, nghe audio và viết lại toàn bộ nội dung nghe được, cố gắng viết hết mọi thứ mình nghe
Nếu bạn cảm thấy phần nghe quá nhanh, bạn có thể giảm tốc độ xuống 0.8x hoặc 0.7x, khi đã quen thì dần dần tăng tốc độ lên nha. Ở level cao, nhiều bạn còn nghe tốc độ 1.25 hoặc 1.5 đó
Ví dụ: Nghe câu “The meeting is scheduled for next Tuesday” nhưng bạn chỉ chép được “The meeting… Tuesday”. Điều này cho thấy bạn cần luyện nhận diện từ “scheduled” và “next”.
So sánh và sửa lỗi:
Bước này không nên bỏ qua nhé, vì phải đánh giá thì mới tiến bộ được. Bạn hãy đối chiếu nội dung chép được với transcript, đánh dấu đỏ các từ/cụm sai nè
Nghe lại đoạn sai nhiều lần để nhận diện âm thanh chính xác
Ví dụ: Nếu bạn nghe nhầm “book” thành “look”, hãy nghe lại và chú ý âm /b/ và /l/.
Sau khi cải thiện nhận diện âm thanh, bạn cần luyện hiểu nghĩa và suy luận để làm tốt dạng Multiple Choice. Theo mình ở bước này, phương pháp note-taking sẽ giúp bạn nắm bắt ý chính và chọn đáp án đúng. Cùng tìm hiểu với mình nhé:
Chọn bài nghe phù hợp:
Đàu tiên, bạn hãy mở các bài nghe trong bộ Cambridge IELTS có dạng Multiple Choice (thường là các bài dạng hội thoại hoặc bài giảng ngắn).
Đọc câu hỏi, bỏ qua đáp án:
Chỉ đọc câu hỏi, không đọc các lựa chọn A, B, C để tránh bị phân tâm
Ví dụ: Câu hỏi “What is the main purpose of the lecture?” yêu cầu bạn tập trung vào ý chính của bài giảng
Nghe và ghi chú:
Nghe audio, ghi lại các ý chính liên quan đến câu hỏi bằng từ khóa hoặc cụm ngắn, nếu nhanh quá có thể điều chỉnh tốc độ audio nha
Ví dụ: Với câu hỏi trên, bạn có thể ghi chú: “introduce renewable energy – benefits – examples”.
Đối chiếu và phân tích:
So sánh ghi chú của bạn với transcript để kiểm tra mức độ chính xác
Nghe lại các đoạn bạn ghi sai hoặc bỏ sót, sau đó đối chiếu ghi chú với các lựa chọn A, B, C để chọn đáp án đúng
Ví dụ: Nếu ghi chú của bạn là “renewable energy benefits”, bạn sẽ dễ dàng chọn đáp án “To explain the advantages of renewable energy” thay vì các đáp án gây nhiễu như “To compare fossil fuels and renewable energy”
Ghi chú của bạn: “solar panels – cheap, easy install, example of renewable energy”.
Đáp án đúng: “To provide an example of a renewable energy source”.
Phân tích: Ghi chú đúng trọng tâm giúp bạn loại bỏ các đáp án gây nhiễu như “To explain how solar panels are made”.
Ở bước này, bạn đã làm quen được với việc nghe tiếng Anh rồi. Và bây giờ hãy duy trì thói quen, kết hợp việc nghe chủ động và nghe thụ động nhé:
Nghe chủ động: Tiếp tục luyện dictation và note-taking hàng ngày, mỗi ngày 30-60 phút
Nghe thụ động: Tận dụng thời gian rảnh để nghe podcast, xem phim, hoặc nghe nhạc tiếng Anh. Nếu bạn chưa biết nghe gì thì đây là một vài gợi ý của mình nè:
Podcast: “BBC Learning English” hoặc “The English We Speak”.
Phim: Xem phim có phụ đề tiếng Anh như Friends/ How I met your mother/ Big bang theory/ The Crown... Túm lại cứ phim gì bạn thích là được
Ngoài việc luyện tập nghe - nghe và nghe thì trong quá trình làm dạng bài Multiple choice, các bạn cũng có thể tham khảo một vài "mẹo" sau nhé. Thực ra thì mình thấy Listening không có mẹo gì để đạt điểm cao ngoài việc nghe đủ và nghe đúng cả. Tuy nhiên đây cũng là một mẹo mà nhiều bạn áp dụng và thấy hiệu quả:
Đọc trước câu hỏi và đáp án: Trong thời gian chuẩn bị, đọc nhanh câu hỏi và các lựa chọn để xác định từ khóa. Gạch chân từ khóa như “main purpose”, “reason”, “example”...
Chú ý từ đồng nghĩa: IELTS thường dùng từ đồng nghĩa để gây nhiễu, nên ta cần đặc biệt chú ý nhé. Ví dụ: “inexpensive” trong audio có thể tương ứng với “cheap” trong đáp án.
Loại trừ đáp án sai: Nếu không chắc đáp án đúng, hãy loại bỏ các lựa chọn rõ ràng sai để tăng xác suất chọn đúng
Quản lý thời gian: Không dừng lại quá lâu ở một câu hỏi. Nếu bỏ lỡ, hãy chuyển sang câu tiếp theo để tránh mất điểm ở các câu dễ hơn
Dạng Multiple Choice trong IELTS Listening không phải là “cơn ác mộng” nếu bạn có phương pháp học đúng. Bằng cách tập trung cải thiện nhận diện âm thanh qua dictation, rèn hiểu nghĩa và suy luận qua note-taking, cùng với việc nghe thụ động thường xuyên, bạn sẽ thấy kỹ năng nghe tiến bộ rõ rệt. Hãy kiên trì, bền bỉ, và bạn sẽ sớm đạt được mục tiêu band điểm mong muốn!
Chúc bạn học tốt và đạt band điểm bạn mong muốn nha.
