Có thể hiểu collocation là sự kết hợp tự nhiên của các từ với nhau trong ngôn ngữ tiếng Anh. Nó thường là một cặp hoặc một nhóm từ đi cùng nhau để tạo thành một cụm từ mà người bản ngữ cảm thấy tự nhiên. Việc sử dụng các từ không theo collocation sẽ nghe "lạ" hoặc thiếu tự nhiên trong mắt người bản xứ, dù có thể vẫn đúng ngữ pháp đấy các bạn.
Ví dụ:
Lưu ý nè: Collocations khác với idioms (thành ngữ), compounds (từ ghép) và phrasal verbs (cụm động từ). Ví dụ, "make up" là một phrasal verb với nghĩa cụ thể là trang điểm hoặc bịa đặt, còn "make a decision" là collocation.
Tại sao nên học collocations ư? Tại vì học collocations sẽ giúp chúng ta:
Sử dụng từ vựng chính xác hơn: Việc học collocations giúp người học lựa chọn từ ngữ phù hợp, tránh việc kết hợp từ thiếu tự nhiên.
Diễn đạt tự nhiên hơn: Khi biết cách sử dụng collocations, bài nói và viết của bạn sẽ giống với người bản ngữ hơn.
Mở rộng khả năng diễn đạt: Collocations cung cấp thêm nhiều cách nói khác nhau để diễn đạt một ý tưởng.
Nâng cao phong cách ngôn ngữ: Trong bài viết học thuật, việc sử dụng đúng collocations giúp câu văn trở nên chuyên nghiệp và chính xác hơn.
Có một cách tự nhiên và hiệu quả để tìm collocations là quan sát chúng trong các ngữ cảnh hàng ngày đó các bạn. Khi đọc sách, xem phim hay nghe nhạc bằng tiếng Anh, bạn có thể chú ý và ghi chép lại các collocations mà bạn bắt gặp. Ví dụ, nếu bạn đọc thấy cụm "make a decision" hoặc "strong argument", hãy gạch chân và ghi chú lại để học sau nha.
Ví dụ: Khi đọc một bài báo tiếng Anh, bạn thấy cụm từ "have a chat". Hãy lưu ý rằng "chat" thường đi với động từ "have", không phải "make". Những cụm từ như thế cần được ghi nhớ vì chúng là các collocation phổ biến trong tiếng Anh đấy.
Bạn có biết là rất nhiều từ điển như Oxford và Cambridge đều có hẳn mục dành riêng cho collocations. Bạn có thể tìm kiếm cụm từ đi kèm với một từ cụ thể đấy.
Ví dụ: Khi tra từ "sharp" trong từ điển, bạn sẽ thấy các collocations như "a sharp pain" (cơn đau nhói), "a sharp turn" (góc cua gắt), "a sharp mind" (trí óc sắc bén).
Theo SOL, cách ghi chú tốt nhất là ghi chép collocations trong câu hoàn chỉnh thay vì chỉ viết riêng lẻ các từ.
Ví dụ: Thay vì chỉ ghi "find a way" (tìm cách), bạn nên viết cả câu "I must find a way to help him" để hiểu rõ hơn về ngữ cảnh sử dụng và giúp ghi nhớ lâu hơn.
Nếu cần thiết, bạn có thể thêm ghi chú tiếng Việt bên cạnh để hiểu rõ hơn nhé. Ví dụ: find a way: tìm cách.
Trên thực tế thì việc học collocations không khác nhiều so với học từ vựng đơn lẻ, nhưng có một số phương pháp bạn nên tuân thủ để nâng cao hiệu quả nè:
Việc ôn tập đóng vai trò quan trọng trong việc ghi nhớ collocations. Bạn có thể tạo một hệ thống ghi chú hoặc sử dụng flashcards để thường xuyên xem lại những cụm từ đã học.
Để nhớ lâu hơn, bạn nên sử dụng collocations trong những ngữ cảnh có liên quan đến cuộc sống của bạn nè. Ví dụ, nếu bạn thích du lịch, bạn có thể học và áp dụng các collocations liên quan đến chủ đề "Travel" như "book a flight", "make a reservation", hoặc "take a trip" nhé.
Một phương pháp hiệu quả khác là học collocations theo chủ đề. Ví dụ, nếu bạn học về chủ đề "Travel", bạn có thể ghi chép tất cả các collocations liên quan như "go on a holiday", "pack your bags", "catch a flight", "stay in a hotel".
Ví dụ thực tế: Khi học từ "way", bạn có thể ghi chú các collocations như "find a way", "get in your way", "learn the hard way", và đặt chúng vào câu cụ thể.
Dưới đây là một đoạn văn, và nhiệm vụ của bạn là tìm ra các collocations bên trong đoạn này:
"My friend Abigail is desperately worried about her son at the moment. He wants to enrol on a course of some sort but just can’t make a decision about what to study. I gave Abigail a ring and we had a long chat about it last night. She said he’d like to study for a degree but is afraid he won’t meet the requirements for university entry. Abigail thinks he should do a course in Management because he’d like to set up his own business in the future. I agreed that that would be a wise choice."
Gợi ý: Một số collocations trong đoạn trên là:
Ngoài việc học qua sách và nghe tiếng Anh, mình còn sử dụng sách chuyên về từ vựng như English Collocations in Use để tra cứu và học collocations theo chủ đề. Khi học, mình thường ghi chép theo chủ đề và chọn những chủ đề gần gũi như "Travel" hoặc "Holiday" để học trước. Sau đó, mình sử dụng các từ vựng học được vào bài viết IELTS hoặc luyện nói để ghi nhớ lâu hơn.
Ví dụ, mình chọn chủ đề travel/holiday (chủ đề này sẽ dính cả transport nữa nên học luôn cũng được), đây là chủ đề cực kì cơ bản và ứng dụng cao trong IELTS lẫn cuộc sống nên chẳng tội gì mà không trang bị từ vựng phải không nào. Sau đó mình tìm chủ đề này trong các sách và tài liệu mình có, học, làm bài tập để củng cố từ vựng rồi ghi chép lại vào file riêng, chắc chắn là phải thường xuyên giở lại để ôn tập rồi.
Sau này, nếu bắt gặp chủ đề Travel ở một bài báo, một bài đọc hiểu IELTS hay thậm chí là trên Youtube, mình sẽ đối chiếu xem có còn nhớ những gì bản thân đã học được trước đó không, đồng thời nếu có cụm từ mới và hay thì mình sẽ giở file Travel ra và ghi thêm vào. Mình cũng tập dùng từ vựng bản thân đã học và sưu tầm được vào các kĩ năng chủ động như Writing và Speaking, viết một bài essay hoặc luyện nói theo bộ câu hỏi chẳng hạn.
Các bạn có thể xem thông tin và tải English Collocations in Use nhé.
>> Collocations thông dụng thuộc 7 topic phổ biến trong IELTS Speaking
Hy vọng thông qua bài viết này, SOL đã giúp các bạn hiểu rõ hơn collocation là gì cũng như một số cách học, tài liệu học hiệu quả. Việc học collocations không chỉ giúp bạn nói và viết tiếng Anh tự nhiên hơn mà còn giúp nâng cao khả năng diễn đạt và sử dụng từ vựng một cách chính xác. Hãy kiên trì ôn tập và áp dụng các phương pháp học trên để đạt kết quả tốt hơn trong việc học tiếng Anh nhé.
