Làm sao để không bị rối khi gặp bài IELTS Reading dài và khó?

Chào các bạn!

Hôm nay SOL sẽ chia sẻ một chủ đề mà chắc chắn nhiều bạn luyện IELTS Reading khá đau đầu: làm sao để xử lý những bài đọc dài ngoằng và khó nhằn mà không bị rối?

Có học viên chia sẻ với SOL là bạn rất sợ khi đọc đọc những bài đọc khó với các đoạn văn đầy từ vựng lạ hoắc, câu thì dài dằng dặc, đọc xong bạn muốn bỏ cuộc luôn.

Vậy làm thế nào để chúng ta có thể đối phó với những bài đọc như vậy? Hãy cùng SOL tìm hiểu thông qua bài viết này nhé.

Tại sao bài đọc IELTS có thể gây rối?

Trước tiên, chúng ta cần phải nhìn thẳng vào vấn đề: các bài đọc IELTS Reading không phải lúc nào cũng dễ chịu. Mỗi bài thi có 3 đoạn văn (passages), và độ khó thường tăng dần từ Passage 1 đến Passage 3. Và dưới đây là những đặc điểm nhận dạng đoạn văn khó mà SOL đã tích lũy được:

• Từ vựng học thuật phức tạp: Ví dụ như “anthropological” (thuộc về nhân học), “socioeconomic” (kinh tế xã hội), hay “unprecedented” (chưa từng có). Nhìn từ vựng đã thấy choáng váng rồi đúng không nào.

• Câu dài và cấu trúc phức tạp: Một câu có khi dài 3-4 dòng, đầy mệnh đề phụ, đọc xong không biết tác giả đang muốn nói gì huhu
• Thông tin dày đặc: Đôi khi cả đoạn văn chứa đầy số liệu, ngày tháng, hoặc chi tiết khoa học, làm bạn dễ bị “ngợp” và mất tập trung.

Rất nhiều bạn đã nản chí và nghĩ ngay rằng chắc mình không đủ trình để hiểu mấy bài này đâu. Nhưng mà trên thực tế, chúng ta không cần phải hiểu hết mọi thứ trong bài đọc đâu. IELTS Reading kiểm tra khả năng tìm thông tin và trả lời câu hỏi, chứ không phải kiểm tra xem bạn có phải chuyên gia về chủ đề đó hay không. Hiểu được điều này là chúng ta đã có thể bắt đầu thay đổi cách tiếp cận và thấy mọi thứ dễ thở hơn hẳn. Phù!

Chiến lược tiếp cận bài dài: làm chủ từng bước một

Làm thế nào để không bị rối khi gặp những bài viết dài và khó? Hãy cùng SOL tìm hiểu một chiến lược với 3 bước cơ bản dưới đây xem có phù hợp với bản thân không nhé!

1. Đọc trước câu hỏi

Đây là một điều mà đa số các thầy cô đều hướng dẫn chúng ta. Thay vì lập tức đọc cả đoạn văn ngay từ đầu, bạn hãy bắt đầu bằng cách đọc lướt qua các câu hỏi nhé. Điều này giúp chúng ta biết mình cần tìm thông tin gì, từ đó tập trung vào đúng phần quan trọng trong bài. Yay!

Chúng ta cùng xét ví dụ sau nhé:

Giả sử câu hỏi là “What is the main reason for the decline in bee populations?” Ta sẽ biết cần tìm đoạn văn nói về “reason” (nguyên nhân) và “decline” (suy giảm) liên quan đến “bee populations” (dân số ong). Khi đọc, chúng ta sẽ cần chú ý đến các từ khóa như “cause”, “decrease”, “drop” hoặc các từ đồng nghĩa.

SOL mách bạn 1 mẹo nhỏ: Gạch chân từ khóa trong câu hỏi để dễ nhớ, và nếu trong câu hỏi có dạng Matching Headings, hãy lướt qua các tiêu đề trước để nắm ý chính nhé.

2. Phân chia thời gian hợp lý

Thời lượng để làm 3 passages trong IELTS Reading là 60 phút, và dựa theo độ khó thì chúng ta có thể phân bổ thời gian làm bài của từng passage như sau:

• Passage 1: 15 phút (vì đây thường là passage dễ nhất)
• Passage 2: 20 phút
• Passage 3: 25 phút (vì đây thường là passage dài và khó nhất)

Và khi đọc các passage dài và khó (thường là passage 3), chúng ta không nên cố đọc hết ngay cả bài nhé. Thay vì đó hãy tập trung vào các đoạn có khả năng chứa đáp án dựa trên những câu hỏi mà ta đã đọc từ bước 1.

3. Tập trung vào đoạn đầu và cuối của mỗi đoạn văn

Có một mẹo mà SOL hay chia sẻ với các bạn đó là trong IELTS Reading, đoạn đầu và cuối của mỗi đoạn văn thường chứa ý chính hoặc thông tin quan trọng. Nếu bạn không có thời gian đọc hết, hãy ưu tiên hai phần này để nắm đại ý nhé.

Khi không hiểu đoạn văn: đừng hoảng, có cách cả!

Một điều mà không ít bạn gặp phải đó là đôi khi đọc xong cả đoạn văn, chúng ta vẫn không hiểu gì, kiểu như nó được viết bằng ngôn ngữ ngoài hành tinh vậy huhu. Đừng hoảng loạn nhé, hãy thử giải mã đoạn văn bằng cách áp dụng một vài cách dưới đây xem sao nè:

1. Đoán nghĩa từ vựng thông qua ngữ cảnh

Khi gặp từ vựng lạ, chúng ta không thể dừng lại để tra từ vựng, vì chắc chắn rồi có ai cho mang từ điển vào phòng thi đâu. Thay vào đó, hãy nhìn các từ xung quanh để đoán nghĩa. Điều này cũng có thể áp dụng trong quá trình luyện ở nhà để gia tăng khả năng đoán nghĩa từ vựng, đừng đụng đâu tra từ điển đấy nha các bạn.

Ví dụ: Khi gặp câu “The proliferation of invasive species has disrupted local ecosystems.” Nếu bạn không biết “proliferation” nghĩa là gì, nhưng thấy “invasive species” (loài xâm lấn) và “disrupted” (gây gián đoạn), ta có thể đoán “proliferation” có nghĩa là sự gia tăng hay lan rộng. Và sự thật thì nó nghĩa là “sự gia tăng nhanh chóng” nha các bạn.

>> Phương pháp ĐOÁN NGHĨA TỪ VỰNG trong IELTS Reading

2. Tìm từ khóa và synonym

Nếu trong câu hỏi có chứa từ khóa, bạn nên tìm từ đó hoặc từ đồng nghĩa trong bài. Thật đấy, đôi khi không cần hiểu hết đoạn văn mà vẫn làm được bài, chỉ cần tìm đúng thông tin là đủ.

Ví dụ khi gặp câu hỏi  “Did the project succeed?”, bạn có thể tìm trong bài từ “succeed” hoặc các từ như “successful”, “achieve”, “accomplish”. Nếu thấy một câu như “The project achieved its goals”, ta đã có dữ liệu để trả lời rồi đúng không nào.

3. Đừng ngại bỏ qua nếu không cần thiết

Nếu đoạn văn quá khó và không liên quan trực tiếp đến câu hỏi, và chúng ta còn ít thời gian, thì lời khuyên của SOL là bạn nên bỏ qua luôn. Tất nhiên hiểu được thì tốt hơn nhưng dưới áp lực thời gian và áp lực phòng thì thì chúng ta không nhất thiết phải hiểu hết mọi thứ đâu, miễn là trả lời được câu hỏi là ổn. Mất gần 5 triệu cho 1 lần thi cơ mà.

Luyện tập với nhiều bài khó

Để không bị sợ hãi khi gặp bài đọc khó thì điều cần làm chính là luyện tập thường xuyên. Hãy tìm những bài đọc khó và làm thật nhiều, để đến khi vào phòng thi, bạn sẽ bình thản vì chà, bài đọc khó ư, mình đã luyện rất nhiều rồi. Dưới đây là những tài liệu mà các bạn có thể sử dụng

• Cambridge IELTS 13-19: Những quyển này có nhiều bài khó sát với đề thi thật, đặc biệt là Passage 3.
• Bộ Vol 1 – Vol 5: Đây là một tài liệu rất hữu ích nếu các bạn luyện thi IELTS trong năm 2025 này. Và bạn đang có thể luyện các đề trong bộ này hoàn toàn miễn phí với giao diện như thi thật trên máy TẠI ĐÂY.
• Bài báo khoa học đơn giản: Bạn cũng có thể đọc các bài trên National Geographic hoặc Scientific American. Các bài đọc này đều không dễ, nhưng giúp mình làm quen với văn phong học thuật và từ vựng khó nha.
• Tăng độ khó dần: Để đỡ bị choáng ngợp thì chúng ta có thể tăng độ khó dần dần, làm Passage 1 và 2 trước để tự tin, sau đó mới thử sức với Passage 3. Cứ từ từ, rồi bạn sẽ quen thôi.

Bây giờ hãy cùng SOL đọc 1 đoạn văn khó nhằn và xử lý từng bước nhé:

Đoạn văn: “The unprecedented proliferation of microplastics in marine ecosystems has precipitated a cascade of deleterious effects on aquatic biodiversity. Research indicates that these minute particles, often ingested by marine fauna, can bioaccumulate through the food chain, posing a formidable threat to both ecological stability and human health. Consequently, mitigation strategies are being explored with increasing urgency.”

Question: What are the effects of microplastics on marine ecosystems?

Các bước làm bài:

• Đọc câu hỏi trước, gạch chân từ khóa: “effects” và “microplastics”.
• Skim đoạn văn, tìm từ “microplastics” và các từ liên quan đến “effects” như “deleterious effects” (tác động xấu), “bioaccumulate” (tích lũy sinh học), “threat” (mối đe dọa).
• Không hiểu hết cũng không sao, chỉ cần ghi nhận “deleterious effects” và “threat to ecological stability” là đủ để trả lời: Microplastics cause harmful effects and threaten ecological stability.

Thay vì nghĩ những bài đọc dài và khó trong IELTS Reading là “kẻ thù không đội trời chung”, hãy tạo cho chúng ta 1 thói quen làm các bài đọc khó và coi nó là chuyện bình thường nhé. Bạn cũng có thể áp dụng phương pháp mà SOL chia sẻ trong bài viết này để xem còn gặp nhiều khó khăn hơn. Quan trọng là bạn cần bình tĩnh, có kế hoạch rõ ràng, và không cố gắng hiểu hết mọi thứ. Chỉ cần tập trung vào câu hỏi, tìm đúng thông tin, và luyện tập đều đặn, bạn sẽ làm chủ được những bài khó nhất.

Chúc bạn sớm “phá đảo” IELTS Reading và đạt band điểm mơ ước!